Baby leert kinderen wat empathie is

Door Marijke Nijboer
, 20 april 2018

Leestijd: 4 minuten
 

Een baby in de klas als ‘leraar sociale vaardigheden’: de aanpak van het Canadese programma Roots of Empathy is ongewoon. Maar onderzoekers zeggen dat kinderen hierdoor empathischer worden en dat pesten afneemt. 

Alle ogen zijn gericht op de baby in de armen van zijn moeder. Opgewonden kijkt het jongetje rond de kring en fladdert met z’n armen. De leerlingen kijken vertederd en lachen geamuseerd. Dit kindje gaat hen leren wat empathie is. Zien hoe iemand zich voelt, begrijpen waarom en die emotie kunnen meevoelen: die vaardigheid zorgt ervoor dat je je verbindt met andere mensen en steviger in het leven staat.

Roots of Empathy

22 jaar geleden werd Roots of Empathy ontwikkeld in Canada. Inmiddels wordt het programma ingezet in elf landen. Het bijbehorende curriculum is afgestemd op vier verschillende leeftijdsgroepen. Op 19 april was er een demonstratie op de Eduard van Beinumschool en vertelde oprichtster en directeur Mary Gordon belangstellenden over dit programma. ‘Kinderen herkennen gedrag en eigenschappen van de baby’, legt zij uit. ‘Naar aanleiding daarvan praten wij met hen over emoties en gedrag. Zo gaat het kind zichzelf beter begrijpen. De leerkracht leert de kinderen beter kennen, weet hoe zij zich voelen en kan daarop inspelen, bijvoorbeeld door hen te leren om hun emoties beter te reguleren.’

Baby leert kinderen wat empathie is

Welk probleem lost de baby op?

Een vrijwillige moeder bezoekt de klas negen keer met haar baby. Een instructrice komt mee. De baby kruipt over het speelkleed naar een speeltje, terwijl twintig kinderen hem aanstaren. Hij kijkt om naar mama om te zien of hij nog veilig is, en kruipt dan weer dapper verder. De instructrice vraagt: ‘Hoe voelt de baby zich? En welk probleem lost hij op?’ Is de baby verdrietig, dan kan de instructrice de leerkracht vragen om te vertellen over een moment dat hij of zij verdrietig was. ‘Dat zorgt voor herkenning. Zo komen de kinderen dichter bij hun leerkracht te staan’, aldus Gordon.

Verbinding is essentieel

Roots of Empathy wordt ingezet in ‘gewone’ schoolklassen, maar ook bij getraumatiseerde vluchtelingenkinderen of op scholen in wijken met veel armoede en achterstand. ‘Het is voor elk mens essentieel om in verbinding te zijn met anderen’, zegt Gordon. ‘Iedereen wil bij de groep horen. Buitengesloten zijn maakt je eenzaam en dat kan leiden tot medische en psychische problemen; soms zelfs tot radicalisering.‘

Hoe voel jij je vandaag?

Een sessie begint altijd met de vraag: hoe voel jij je vandaag? Kinderen steken hun duim omhoog, houden hem horizontaal of naar beneden. Gordon: ‘De klas ziet ook dat een kind zich niet goed voelt. Zo’n kind krijgt een arm om z’n schouder en wordt later buiten vaak uitgenodigd om mee te spelen.’ Kinderen wordt tevoren gevraagd welke klasgenoten zij als hun vrienden beschouwen. Gordon: ‘Tevoren noemen de meeste kinderen de helft van de klas; na afloop tweederde. Als je je verbonden voelt met zoveel kinderen in je klas, maakt dat je meer ontspannen en gelukkig.’ Diverse onderzoeken wijzen volgens haar uit dat pesten door dit programma met 50% wordt teruggedrongen.

Persoonlijke wens

Gordon vindt dat de onderlinge verbinding tussen kinderen zwaar lijdt onder het vele beeldschermgebruik. ‘En scholen zijn sterk in cognitie, maar vergeten wel eens dat het kind ook een persoon is. Het is belangrijk dat kinderen zich goed voelen. Dat komt ook het leren ten goede.’

Bij de laatste babysessie mag elke leerling een persoonlijke wens voor de baby opschrijven. Gordon: ‘Die wensen komen recht uit het hart en zijn soms ontroerend. Een jongetje uit een tehuis voor voormalige zwerfkinderen in Seattle schreef: “Ik hoop dat de baby altijd een eigen kussen zal hebben”.’

Baby leert kinderen wat empathie is

Start in Rotterdam

Roots of Empathy zal aanstaande september starten in Rotterdam, mits er minimaal vijf scholen meedoen en zich tien instructeurs melden. Het eerste jaar mogen scholen gratis meedoen.

Meer info

Kijk voor meer informatie op www.rootsofempathy.org.  

Reacties (1)

  • Wat gaaf!

    21 april 2018

Een reactie plaatsen